میزان آمادگی برای مدیریت بحران در کشور...
به اندازه کافی وجود دارد.
پیشرفت داشته اما با مطلوب فاصله دارد.
در حد صفر است و عقب گرد هم داشته است.
 
تاریخ انتشار : دوشنبه ۱۹ اسفند ۱۳۹۸ ساعت ۰۲:۴۳
 
 
سیاست روز عملکرد بازارهای اقتصادی در مهار نقدینگی را بررسی میکند؛
مهار هیولای نقدینگی با سپر بورس
مهار هیولای نقدینگی با سپر بورس
 

براساس آنچه بانک مرکزی اعلام کرده است ؛حجم نقدینگی با ۲۸.۲ درصد افزایش در دوازده ماه منتهی به آذر ماه ۹۸ به ۲ هزار و ۲۶۲ هزار و ۳۱۰ میلیارد تومان رسیده است به این ترتیب که رشد نقدینگی در ۹ ماهه ۹۸ بالغ بر ۲۰.۲ درصد افزایش را تجربه کرده است . نکته مهم و اساسی دراین بین آن است که سهم پول از کل نقدینگی ۲۶۳ هزار و ۴۸۰ میلیارد تومان و سهم شبه پول ۱۸۹۸ هزار و ۸۳۰ میلیارد تومان بوده است.
کارشناسان و تحلیلگران اقتصادی با در نظر گرفتن روند روبه رشد نقدینگی و به سخن دیگر رشد لحظه ای آن براین اعتقادند که اگر این حجم رشد کنترل و مدیریت نشود بی شک سال پیش روی سالی توام از تورم های سنگین خواهد بود و این مهم می تواند چرخ واحدهای تولیدی را نیز از حرکت باز دارد.
به باور فعالان بازارهای اقتصادی نقدینگی همچون هیولایی است که اگر رها باشد دست به تخریب می زند،تخریبی که نمی توان آینده ای را برای آن تصور کرد.
بررسی روند حرکتی نقدینگی و اثر گذاری آن بر بازارهای اقتصادی این باور متخصصان را تایید میکند به این ترتیب که در طول سالهای الخیر بازارهای هایی همچون ملک ،دلار و مسکن به واسطه این حجم نقدینگی دستخوش تحولاتی شده اند کههمچنان با آن دست و پنجچه نرم می کنند و راهکاری برای آن هنوز اجرا نشده است.
متخصصان اقتصادی باتایید این موضوع این مساله را یادآور می شوند که عدم اجرای راهکار به دلیل نبود و یا عدم وجود نیست بلکه بخش عمده ای از این اتفاق به وجود ناهماهنگی و بخش اعظم دیگر به وجود سوءمدیریت درکنترل این حجم نقدینگی در کشور باز می گردد که منجر به آن شده ،نقدینگی لجام گسیخته چنین به خانه خرابی بازارهای اقتصادی منجر شود .

نقدینگی تهدید یا فرصت
تحلیلگران اقتصادی با مدنظر قرار دادن مدت زمان و میزان حجم نقدینگی در بازارهای مختلف این نکته را مطرح می کنند که رشد نقدینگی می تواند یک تهدید قابل تبدیل به فرصت باشد اما عدم توجه به آن و اتخاذ سیاست های مختلف و بعضا نادرست سبب شده تا هیچ گاه فرصت های موجود بر سر راه این تهدید مدنظر قرار نگیرد.
این گروه از متخصصان راهکار مهم و اصلی در هدایت نقدینگی را در دو گام تعریف می کنند به این ترتیب که گام اول به کنترل آن و گام دوم به هدایت آن منتج می شود و تنها از طریق این دوگام است که می توان نقدینگی لجام گسیخته را مهار و در اختیار قرار داد.به باور این افراد در گام اول که همان کنترل نقدینگی است متولیان باید بتوانند نسبت به مدیریت نقدینگی که توسط بانک مرکزی و شبکه بانکی خلق می‌شود اقدام کنند و سپس به فکر هدایت آن باشند. اگرچه چنین اقداماتی تاکنون در بازارهایی مانند بازار دلار ،طلا و مسکن رخ نداده و همین سبب شده تا دلار با وجود تمام فشارهایی دستوری و غیر دستوری همچنان در نوسان باشد اما نکته قابل تامل در اقتصاد ایران ، وضعیت امروز بازار سرمایه کشور الست . بازار که به تناسب سایر بازارها عمر کوتاهتری دراقتصاد کشور دارد اما به واسطه ظرفیت و توانایی هایی که دارد توانسته حجم قابل توجهی از نتقدینگی را به سمت خوب جذب کند ،نقدینگی که نه تنها مخرب نبوده بلکه می تواند زمینه ساز رونق تولید کنندگان و صنایع مختلف باشد که چرخش چرخ آنها ثمری ندارد جز توسعه و رفاه اقتصادی .
عطش بازار
براساس آنچه آمارها روایت می کنند بازار سرمایه در دو سال اخیربا شرایط ویژه‌ای روبرو بوده به طوریکه با افزایش حدود ۴ برابری ارزش بازار و افزایش بیش از ۳۰ برابری ارزش معاملات ماهانه نسبت به ابتدای سال ۹۷ مواجه بوده است . مقایسه رشد نقدینگی کشور در شهریور ۹۸ با فروردین ۹۵ به خوبی نشان می دهد که این رقم در ماه یاد شده به بیشترین میزان خود پس از فروردین سال ۹۵ رسیده است. به عبارت دیگر در شهریور ماه ۹۸، ۵۰ هزار میلیارد تومان به نقدینگی کشور معادل روزانه بیش از ۱.۶ هزار میلیارد تومان اضافه شده است. حال اگر در مقابل این میزان رشد ،رشد حرکتی در بازار سرمایه را مدنظر قرار دهیم به خوبی دیده می شود که ارزش معاملات بورس در دی ماه ۹۸ به حدود ۶۰ هزار میلیارد تومان رسیده که نسبت به فروردین سال ۱۳۹۷ دارای رشد ۳۴ برابری را شاهد بوده است به این ترتیب در بازاره زمانی یاد شده ارزش بازار حدود ۴ برابر شده و همراستا با آن میزان گردش بازار نیز رشد قابل توجه داشته است. آنچه از برآیند کار بر میآید آن است که نقدینگی پس از تخریب بازارهایی همچون دلار ،سکه و ارز امروز در بازاری مانند سرمایه درحال تبدیل تهدید به فرصت است چراکه نه تنها مخرب عمل نکرده بلکه زمینه رشد و شکوفایی را نیز مهیا کرده است.
براساس آنچه آمارها روایت می کنند سهم حقیقی ها در ورود این حجم نقدینگی بیش از سهم حقوقی هاست و این خود به خوبی نشان می دهد که سرمایه‌گذاران حقیقی نیروی اصلی برای رشد بازار را فراهم کرده اند.طبق آمار ثبت شده در دی ماه ۹۸نسبت به فروردین ۹۷، میزان خرید ماهانه سرمایه‌گذاران حقیقی ۵۵ برابر شده است.
آمارها نشان می دهد که مجموع خرید سرمایه‌گذاران حقیقی از ابتدای سال ۹۸ در حدود ۳۵۰ هزار میلیارد تومان و برای مدت مشابه سال قبل ۹۴ هزار میلیارد تومان بوده است. در مقابل خالص خرید سرمایه‌گذاران حقیقی از ابتدای سال ۹۸در حدود ۱۳ هزار میلیارد تومان و برای مدت مشابه سال قبل ۲ هزار میلیارد تومان بوده است. کارشناسان درتحلیل این مساله بر این باورند که با وجود افزایش بیش از ۲۵۰ هزار میلیارد تومانی خرید سرمایه‌گذاران حقیقی از ابتدای سال ۹۸ نسبت به مدت مشابه سال قبل، میزان خالص خرید سرمایه‌گذاران حقیقی تنها ۱۱ هزار میلیارد تومان افزایش پیدا کرده و این مسئله از لحاظ دیگری نشان از عدم توانایی بازار در حفظ نقدینگی سرمایه‌گذاران حقیقی دارد.

نمره قبولی بورس
هرچند برآورد اتفاقات از نمره قبولی بورس در جذب نقدینگی سرگردان کشور خبر می دهد ونشان می دهداین بازار به نسبت جوان تا چه اندازه نسبت به سایر بازارهای موازی در جذب نقدینگی و تبدیل تهدید آن به فرصت موفق بوده اما طی روزهای اخیر برخی تصمیمات خلق الساعه موجب شده تا در کنار ترس ناشی از سیوع کرونا ؛ترس تاثیرات این تصمیمات این بازار را دچار نوسان جدی کند و این مهم به هیچ وجه مطلوب نیست .
کارشناسان وتحلیلگران در ارزیابی چنین تصمیمات خلق الساعه ای و تبعات ناشی از آن نسبت به این مساله هشدار می دهند که این تصمیمات به ظاهر منطقی به واسطه عدم بررسی و کار کارشناسی می تواند منجر به ترس سهامداران حقیقی و خروج حجم قابل توجهی از نقدینگی آنها از بازار خواهد شد و این یعنی آشوب در سایر بازارهای اقتصادی مانند دلار که همچنان در تب و تاب صعود قرار دارد .آشوبی که نه تنها دلار را به نوسان مجدد دچار میکند بلکه می تواند روزنه امیدی که به واسطه ورود نقدینگی به بورس و تزریق آن به صنایع جوانه زده بود ؛ از بین ببرد و این مهم مسببی ندارد جز تصمیمات خلق الساعه و بدون کار کارشناسی . 

نویسنده: سارا علیاری

کد مطلب: 113119
 
Share/Save/Bookmark