میزان آمادگی برای مدیریت بحران در کشور...
به اندازه کافی وجود دارد.
پیشرفت داشته اما با مطلوب فاصله دارد.
در حد صفر است و عقب گرد هم داشته است.
 
داخلی سیاست گزارش
تاریخ انتشار : سه شنبه ۵ اسفند ۱۳۹۹ ساعت ۲۱:۴۴
 
 
تغییر رویکرد آمریکا در قبال ایران؛ واقعی یا نمایشی؟

در روزهای اخیر شاهد پالس های جدیدی از دولت جدید آمریکا در قبال ایران بودیم که برخی از کارشناسان از آن به عنوان اقدام نمایشی یاد میکنند.
محمد جواد ظریف، وزیر امور خارجه کشورمان، سوم اسفند در مصاحبه با پرس تیوی گفت که گفتوگوها با آمریکا درباره برجام زمانی آغاز میشود که همه طرف ها به تعهداتشان عمل کنند. جو بایدن، رئیس جمهور آمریکا، سیاست فشار حداکثری رئیس جمهور پیشین در قبال تهران را تغییر نداده است، بنابراین مذاکرات با آمریکا زمانی آغاز میشود که همه طرفها به تعهدات خود بر اساس توافق هسته ای سال ۲۰۱۵ عمل کنند.
رئیس دستگاه دیپلماسی کشورمان با تاکید بر اینکه ما دموکراسی داریم و قوانین کشور را که مجلس تصویب کرده است، اجرا می کنیم، تصریح کرد: گام های هسته ای ایران فراتر از توافق هسته ای سال ۲۰۱۵، برگشت پذیر است. پایان دادن به بازرسی های سرزده آژانس بینالمللی انرژی اتمی نقض توافق هسته ای سال ۲۰۱۵ نیست. تعهداتی در توافق هسته ای وجود دارد که در آینده به آنها پایبند خواهیم ماند. ما در ایران فتوایی درباره حرام بودن ساخت سلاح هسته ای و در اختیار داشتن آن داریم. ایران چیزی برای پنهان کردن ندارد و به دنبال تسلیحات هسته ای نیست.
او با اشاره به بدعهدی های طرف های غربی برجام، اظهار کرد: طرف اروپایی درباره توافق هسته ای ابراز نگرانی میکند و این خود به منزله دورویی است. کشورهای اروپایی باید در زمینه روابط اقتصادی، به شکل درست رفتار کنند. در آمریکا رئیس جمهور می تواند با استفاده از حق وتو با هر تصمیمی مخالفت کند؛ اما در ایران چنین کاری انجام نخواهیم داد. آمریکا به تحریم ها اعتیاد دارد و تهران تسلیم فشار نخواهد شد.

آمریکا باید چه تحریم هایی را لغو کند تا ایران راضی شود؟
سید عباس عراقچی معاون وزیر امور خارجه هم شامگاه دوم اسفند گفت که آمریکا رسما به اشتباه خود در رابطه با برجام و قطعنامه ۲۲۳۱ اقرار و آن را مکتوب و ارائه کند و به نوعی توبه از اقدامات گذشته کند ارزش سیاسی و حقوقی خود را دارد، ولی وقتی به بحث تحریم ها می رسد ارزشی ندارد. آنچه برای ما ملاک است رفع تحریم هاست. آمریکا نباید این کار را میکرد، ولی زمانی این کار را کرد به نوعی توبه از سیاست غلط گذشته است، ولی برای ما تعهد برجامی آمریکا نیست. برای ما آنچه ملاک است رفع تحریم هاست. اگر آمریکا از اقدامات نمادین انجام می دهند حداکثر میتوانند انتظار اقدامات نمادین داشته باشند. وقتی میگوییم عمل در مقابل عمل، عمل آنها لغو تحریم است و عمل ما بازگشت به تعهدات است. عراقچی خاطرنشان کرد: از نظر ما ملاک لغو تحریم هاست و اگر این اتفاق نیفتد که ظاهرا چنین است اقدام پنجم اسفند انجام و اجرای داوطلبانه پروتکل الحاقی متوقف میشود. منظور تحریم هایی است که در برجام ذکر شده و باید برداشته شود و ترامپ دوباره اعمال کرده و همین طور تحریم های جدیدی که ترامپ در چهار سال گذشته اعمال کرد و همینطور تحریم هایی که در چهار سال برچسب آن را عوض کردند، باید برداشته شود که ما به نقطه ای برسیم که بگوییم خواسته ما در برجام تامین شده و به شرایط ۲۰۱۵ برسیم.

وقتی واشنگتن تصمیم به لغو تحریم های تهران میگیرد
معاون سیاسی وزیر خارجه درباره اینکه آمریکا چه زمانی می توانند به برجام و جمع ۱+۵ برگردند، اظهار کرد: در روزهای گذشته در ادبیات آمریکایی ها بعضا به ۱+۵ اشاره شد و حتی بایدن در صحبت خود گفت ما آماده مذاکره با ایران در قالب ۱+۵ هستیم. آنچه خطیب زاده تذکر داد و درست بود این بود که ما الان چیزی به نام ۱+۵ نداریم و از می ۲۰۱۸ که آمریکا از برجام خارج شده وجود ندارد و الان ۱+۴ است و فعلا آمریکاییها حق ندارند به مفهوم ۱+۵ اشاره کنند، چون چنین قالبی وجود ندارد و اینکه آیا می توانند به این قالب برگردند؟ بله می توانند به شرطی که تحریم ها را بردارند.
معاون وزیر خارجه ایران تصریح کرد: بازگشت آمریکا به برجام بدون برداشتن تحریم ها موضوعیت ندارد. از نظر ما وقتی آمریکا دوباره عضو برجام میشود و ۱+۴ وقتی به ۱+۵ تبدیل میشود که آمریکا تحریم های خود را برداشته و ما به وضعیت قبل از خروج آمریکا از برجام برگردیم. خسارت های ما در چهار سال گذشته موضوعی است که از آن نخواهیم گذشت. حتی با بازگشت آمریکا به برجام و رفع تحریم ها موضوع ما با آمریکا تمام نشده است.
عبدالله نوروزی سفیر سابق جمهوری اسلامی ایران در سوئد و بلغارستان در گفتوگو با باشگاه خبرنگاران جوان، معتقد است که تحریم های آمریکا دیگر تاثیری بر ایران ندارد، همچنین کشورهای گوناگون نسبت به تحریم ثانویه ای که متوجه ایران است، خسته شدند و مایل نیستند که این رویه ادامه پیدا کند، چراکه در معاملات جهانی و ویروس کرونا، تحریم مصبیت مضاعفی برای مناسبات اقتصادی کشورها به وجود آورده است. قطعا تحریم های آمریکا به زودی لغو می شود، اما چگونگی لغو و بازی سیاسی که از ناحیه آمریکا مشاهده می کنیم، جای بحث دارد. در حقیقت اقداماتی که آمریکا اخیرا به منظور جلب نظر ایران انجام داده، بیشتر جنبه نمایشی دارد و در اصل اقدام بنیادینی در قبال تحریم ها نیست و گرهی از کار ما باز نمیکند.
نوروزی ادامه داد: اکنون به دلیل شرایط خاص منطقه، تحریمها ظرفیتی برای ادامه یافتن ندارند و به عبارتی آمریکا مجبور است به این وضعیت خاتمه دهد و بحث اصلی در چگونگی خاتمه دادن به این وضعیت است. ملت، سیاسیون و مسئولان با پوست و گوشت خود لمس کردند که غرب و در راس آن آمریکا هیچ چیزی از بی معرفتی سیاسی کم ندارد و این یک اجماع کامل سیاسی جناح هاست، لذا اکنون که واشنگتن میخواهد به توافق هسته ای برگردد، باید تحریمها را به معنای واقعی کلمه بردارد و سپس در مورد سایر مسائل ورود کند.
سفیر سابق ایران با سوئد بر این باور است که اگر تحریم ها برداشته نشود، با توجه به شرایط کنونی نظام بین الملل کشورها قادر به تحمل این وضعیت نیستند و با دور زدن تحریم ها و همکاری های بیشتر منطقه ای تحریم ها را بی تاثیر میکند، لذا آمریکا و شرکایش به تفکر و راهیابی برای نتیجه باشند. نقطه اصلی قوت جمهوری اسلامی ایران، فارغ از آنچه مردم کشورمان تاب آوردند، همین اقتدار منطقه ای و جبهه مقاومت است که تداوم آن به تاثیر پذیری رفتارهای قدرت های بزرگ می انجامد و دیر یا زود این اتفاق می افتد. اکنون کاملا توپ در زمین آمریکا و شرکایش است که تصمیم لازم را بگیرند و با ایران مقتدر به نحو صحیح بخورد کنند و دست از اقدامات نمایشی بردارند.

فشار حداکثری آمریکا دیگر جواب نمی دهد
حسین کنعانی مقدم کارشناس مسائل بین الملل در گفتوگو با باشگاه خبرنگاران، با اشاره به تاکید اخیر رهبر انقلاب مبنی بر اینکه در برجام اینبار فقط با عمل قانع می شویم، گفت که آمریکا باید به صورت مکتوب و رسمی به سازمان ملل و همچنین اعضای ۱+۵ طی نام های اعلام کند که به برجام برگشته است و به عنوان یک اقدام بین المللی طبق آن عمل کند، همچنین کاخ سفید باید به طور رسمی اعلام کند که تحریم های یک جانبه آمریکا علیه ایران ملغی می شود و به صورت کتبی اعلام کند که متعهد به قطعنامه ۲۲۳۱ است؛ البته این اقدامات تنها مقدمات کار هستند و اجرایی شدن احکام صادره از سوی رئیس جمهور آمریکا باید راستی آزمایی شود.
رحیم بایزیدی مدیر گروه روابط بین الملل پژوهشکده تحقیقات راهبردی هم درباره اذعان وزارت خارجه آمریکا به شکست سیاست فشار حداکثری علیه ایران، اظهار کرد: تحریمها یک ظرفیت اثرگذاری مشخصی دارد و برای همیشه نمی تواند در دستیابی به اهداف سیاسی موثر باشد. هدف آمریکا از کمپین فشار حداکثری این بود که صرفا اقتصاد یک کشور را محدود کند این یک هدف سیاسی بود که طرف مقابل را مجبور کند تا خواسته آنها را بپذیرد. دولت قبلی آمریکا اعتقاد داشت که ایران در نهایت مجبور خواهد شد که به پای میز مذاکره بیاید و از موضع ضعف هم بیاید، هدف اصلی آمریکا همین بود و در نهایت هم به آن دست نیافت.
مدیر گروه روابط بین الملل پژوهشکده تحقیقات راهبردی تصریح کرد: کمپین فشار حداکثری در چند سالی که در دولت قبلی آمریکا پیگیری شد عملا با شکست مواجه بود و این نوع اعتراف که وزیر خارجه آمریکا مطرح کرد، یک نوع اعلام شکست بوده که چند سال است سیاست خارجی آمریکا در قبال ایران در پیش گرفته است. تحریم ها هم ظرفیت بیشتری در قبال ایران ندارد، چراکه کشورمان قدرت تاب آوری و تحمل بسیار زیادی دارد.
کارشناس مسائل آمریکا تصریح کرد: دولت جدید آمریکا به این نتیجه رسیده است که اگر همان سیاست قبلی را ادامه دهد، در نهایت هیچ هدف و دستاوردی عایدش نخواهد شد. کمااینکه تحریمها در قبال سایر کشورها هم در حال افزایش است. گستره جغرافیایی تحریم ها افزایش پیدا کرده است، کشورهای بیشتری شامل آن میشوند و این موضوع به خودی خود در بلند مدت اعتبار تحریم ها را کم می کند و کشورهای دیگر هم به این نتیجه خواهند رسید که باید با این تحریم ها مقابله شود. این تحریم ها نه تنها برای ایران بلکه در کل جهان یک روند صعودی را طی کرده است؛ تحریم های سازمان ملل، آمریکا، اتحادیه اروپا و سایر کشورها که به صورت یک جانبه اقدام به اعمال تحریم ها کردند. این تحریم ها یک پدیده فزآینده بوده و کشورهایی که تحت تحریم هستند را به یک اشتراک منافع می رساند که همین موضوع مبنای مقابله با تحریم ها قرار میگیرد.
بایزیدی بر این باور است که در شرایط فعلی آمریکا به این نتیجه رسیده است که برای جلوگیری از کم ارزش شدن یا بی اثر شدن تحریم ها، تحریم هایی که در گذشته اعمال کرده را در مورد سایر کشورها کمی کاهش دهد تا ظرفیت اثرگذاری تحریم ها را حفظ کند. تا ابد نمیتوان با اعمال تحریم روی کشورهای دیگر فشار آورد، چراکه کشورها انطباق پیدا میکنند یا حتی مقابله می کنند. اقتصاد ایران با وضعیت تحریم انطباق پیدا کرده است، بنابراین دولت آمریکا چاره ای جز این ندارد که تحریم های ایران بردارد.
موضعی که ایران به هیچ وجه از آن کوتاه نمیآید!
کیومرث یزدان پناه دانشیار جغرافیای سیاسی دانشگاه تهران هم معتقد است: غربی ها اگر تدابیر سیاسی مطلوب داشتند باید اعلام میکردند که ۵ تحریم موثر و مهم ایران را برای نشان دادن حسن نیت خود را برمی دارند تا ایران هم یک گام به سمت جلو بردارد، همانطور که گفته شد توقف پروتکل الحاقی ممکن است که برای کشورمان هم عواقب سخت و دشواری داشته باشد، اما به هیچ وجه نمی شود که از حقوق مسلم خودمان بگذریم، لذا تصمیم ایران در این مقطع علی همه عوارض ها اجتناب ناپذیر است.
ابوالفضل ظهره وند عضو سابق تیم مذاکره کننده هسته ای در گفتوگو با باشگاه خبرنگاران جوان، با تاکید بر اینکه مهمترین شرط ایران، لغو تمامی تحریم هاست، اظهار کرد: شاید برخی ها از جمله آقای بایدن و دموکرات ها درصدد باشند که اقدامات خلاف برجام ترامپ که در شکل دهی به آن چند صد تحریم را بر کشور ما اعمال کرده است را به ما بفروشند و بگویند این به عنوان یک گام موثری است، اما نه این فریبکاری است، مسئله ما این است که مسیری که آمریکا و غربی ها در پیش گرفتند که شکل دهی به یک ساختار تحریمی است، برای ما قابل قبول نیست، بنابراین بایستی لغو تمامی تحریم ها را در دستور کار بگذارند. اینکه بخواهند با امکان دسترسی به منابع مالی خودمان در کره، دریافت وام ۵ میلیاردی که از بانک جهانی درخواست کرده بودیم یا فروش مقداری نفت ما را گول بزنند قابل قبول نیست.
ابراهیم عزیزی عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس در جمع خبرنگاران در واکنش به اقدامات نمایشی روزهای اخیر آمریکایی ها، اظهار کرد: رئیس جمهور آمریکا نامه ترامپ به سازمان ملل در مورد ایران را پس گرفته و با وعده هایی توخالی و سطح پایین سعی دارد چهره ای موجه از آمریکای دموکرات را ارائه دهد. این اقدامات نمایشی فاقد ارزش حقوقی است، وعده هایی همچون رفع محدودیت تردد دیپلمات های ایرانی، نمیتواند دلایل محکمی برای ایجاد اعتماد مجدد به این کشور باشد.آمریکا به هیچ کدام از وعده های خود در برجام عمل نکرد در حالی که ایران به طور کامل به تعهدات خود پایبند بود و این بی اعتمادی حاصل عملکرد آمریکایی هاست.
عزیزی موضع قطعی و نهایی ایران را لغو کامل تحریم ها عنوان کرد و گفت که این خواسته یک ملت است که قلدری آمریکا را برنمی تابد و حاضر نیست با وعده های توخالی آمریکا دوباره از یک سوراخ دوبار گزیده شود چراکه عقل و منطق این ساده لوحی را نمی پذیرد. بازگشت آمریکا به برجام چه به عنوان میهمان و چه عضو سابق مذاکرات هیچ اهمیتی ندارد، امروز بحث پاسداری از منافع ملی برای ما اهمیت دارد نه حضور آمریکا و تاکید مجلس روی این موضوع است و از آن کوتاه نخواهد آمد.
این عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس همچنین در ادامه تشریح کرد: حرکات نمایشی آمریکا در قبال ایران در حالی است که شدیدترین تحریم های طول تاریخ را بر ملت ما تحمیل کرده و دامنه این تحریم های ضد انسانی را حتی تا دارو و درمان هم گسترش داده و این حرف ما نیست بلکه سخن سیاستمداران خودشان است.سران آمریکا باید بدانند که از موضع بالا نمیتوانند به ایران امر و نهی کنند، مجلس یازدهم با نگاه دوراندیشانه و منطقی ضمن توجه به منافع ملی، با وعده های توخالی و بدون پشتوانه آمریکا با حساسیت بیشتری برخورد میکند تا تجربه های تلخ گذشته دیگر تکرار نشود.

حرف ایران همان است که گفته شد
رهبر معظم انقلاب با هوشمندی و پیش بینی رفتار طرفهای قانونشکن و بدعهد در برجام، در فصل الخطابی در ۱۹بهمن ماه حرف قطعی ایران را درخصوص بازگشت آمریکا به برجام بیان کردند.ایشان فرمودند: تا به حال وعده دادید و دیگر وعده اثری ندارد. امروز ایران فقط منتظر عمل است. درباره قضیه تحریم ها اولا در جمهوری اسلامی کسی گوشش بدهکار مهمل گویان بدون استحقاق -چه در اروپا چه در آمریکا- نیست. ثانیا اگر بخواهیم منطقی صحبت کنیم آمریکا و سه کشور اروپایی که همه تعهدات برجام را زیرپا گذاشته اند حق ندارند شرط و شروط بگذارند. آنها به هیچکدام از تعهدات برجامیشان عمل نکرده اند.
حضرت آیت الله خامنه ای تاکید کردند: طرفی که حق دارد شرط معین کند، ایران است. چون جمهوری اسلامی به همه تعهدات عمل کرد. ما حق داریم برای ادامه برجام شرط بگذاریم و این شرط را گذاشتیم و گفتیم و هیچکس هم از آن عدول نخواهد کرد. اگر می خواهند ایران به تعهدات برجامی برگردد، آمریکا باید تحریمها را کلا در عمل لغو کند و ما بعد راستی آزمایی کنیم و ببینیم که درست تحریم ها لغو شده، آن وقت به تعهدات برجامی برمی گردیم. این سیاست قطعی جمهوری اسلامی است و مورد اتفاق مسوولان کشور هم هست و از این سیاست برنخواهیم گشت.
رئیس جمهور آمریکا در چند ماه گذشته بارها و بارها از بازگشت به برجام و رفع تحریم ها سخن گفته بود، انتظار میرفت عقلانیت به دیپلماسی آمریکا باز گردد و به تعهدات و امضایی که ماه ها برای رسیدن بهآن تلاش شده است عمل کنند، اما او هم راه رئیس جمهور قبلی را در پیش گرفت. رئیس جمهور جدید آمریکا چند روز گذشته در کنفرانس امنیتی مونیخ با اشاره به برنامه هسته ای کشورمان گفت که ما آماده تعامل دوباره در چارچوب ۱+۵ در خصوص برنامه هسته ای ایران هستیم، اما باید دید که در نهایت این رئیس جمهور سردرگم می خواهد چه رویکردی در پیش بگیرد و باید منتظر ماند تا دید اقدامات نمایشی کاخ سفید رنگ و بوی عمل و لغو تحریم های جدی تری را نیز به خود میگیرد یا خیر. در هر صورت همانطور که گفته شد و مقامات و مسئولان عالی رتبه کشورمان یک صدا بر آن تاکید کردند موضع ایران همان است که گفته شد؛ اقدام عملی ببینیم، اقدام عملی می کنیم. 

کد مطلب: 117291
 
Share/Save/Bookmark